Μετάβαση στο περιεχόμενο

The Kraków Sessions II

23 Νοέμβριος, 2018

Conversation I either heard or imagined during those days:
“A revolution from sea to sea. The whole country up in arms. And I intend to see it with my own eyes…”
“And will everything, everything change?’
“To the roots.”
“And we’ll no longer have to work for nothing?”
“Of course not.”
“Nor put up with being treated like animals?”
“No one will own anyone else.”
“And the rich?”
“There won’t be any more rich.”
“And then who is going to pay the poor for their crops?”
“There won’t be any more poor. Don’t you see?”
“No rich, no poor.”
“No poor, no rich.”
“But Guatemala won’t have any more people then. Because here, you know, whoever isn’t rich is poor”

Eduardo Galeano, Days and Nights of Love and War

Monthly Review Press, 2000

Διαβάστε περισσότερα…

The Kraków Sessions I

22 Νοέμβριος, 2018

Όταν κατάφερε να ξανάρθει σε επαφή με το κόμμα, στο μαντάτο «έχεις καεί, σύντροφε, κι αποφασίσαμε να σε βγάλουμε απ’ τη χώρα» απλώς κατένευσε, κι απ’ όλη τη συζήτηση που ακολούθησε δεν κράτησε παρά τη χώρα προορισμού (Μεξικό), καθώς και τη μέρα και τη διεύθυνση όπου έπρεπε να παρουσιαστεί για να παραλάβει ένα διαβατήριο και λίγα χρήματα.

Τις μέρες πριν απ’ το ταξίδι τις ξόδεψε σε εσπευσμένους αποχαιρετισμούς, γεμάτους ψέματα, γιατί η παρανομία απαιτούσε τη συνέχιση της φάρσας με τις ψεύτικες ζωές-τόσο πολλές, ώστε η προσωπικότητά σου εξαφανιζόταν μες στη θολούρα των επινοημένων πραγματικοτήτων. Η τελευταία ανάμνηση από τη Χιλή που δεν έλεγε να σβήσει, ήταν ένα απόγευμα στον ζωολογικό κήπο, με τον γιο του που’χε μόλις κλείσει τα έξι.

«Δεν μ’ αρέσει ο ζωολογικός κήπος» είπε ο μικρός.

«Ούτε εμένα. Ίσως για τους ίδιους λόγους».

«Όλα τα ζώα είναι στεναχωρημένα» πρόσθεσε ο μικρός.

«Ούτε στα ζώα ούτε στους ανθρώπους αρέσει να ‘ναι μέσα σε κλουβί» είπε χαϊδεύοντας το κεφάλι του γιου του, και δεν του άρεσε αυτός ο ελεεινός ορισμός της ελευθερίας.

Luis Sepúlveda, Το Τέλος της Ιστορίας

μτφ. Αχιλλέας Κυριακίδης, εκδ. Opera, 2017

Διαβάστε περισσότερα…

The Wrocław Sessions

14 Νοέμβριος, 2018

 

Θα χαθείς. Δεν υπάρχει τελευταία κατοικία, δεν υπάρχει κηδεία, δεν υπάρχει ταφή, μόνο ένα ασταμάτητο σκόρπισμα, ένα ταξίδι που σπάει σε χίλια άλλα άσκοπα, ένα ταξίδι που σε πάει παντού χωρίς να σου προσφέρει δρόμο για να γυρίσεις στο σπίτι, αφού δεν υπάρχει σπίτι, υπάρχει μόνο αυτό το κρύο νησί και ο σκοτεινός εαυτός σου ίσα που κρατιέται πάνω του, ώσπου ν’ αρχίσεις κι εσύ να ουρλιάζεις σαν τον αέρα και να μιμείσαι τη μοναξιά του.

Hannah Kent, Έθιμα Ταφής

μτφ. Μαρία Αγγελίδου, εκδ. Ίκαρος, 2014

Διαβάστε περισσότερα…

The Prague Sessions II

12 Νοέμβριος, 2018

«Στο γνωστό μυθιστόρημά του “Η αβάσταχτη ελαφρότητα του είναι”, ο Μίλαν Κούντερα λέει κάτι που θεωρώ πολύ σημαντικό και σωστό για τη φύση της ανθρώπινης καλοσύνης:

Η πραγματική καλοσύνη στον άνθρωπο μπορεί να εμφανιστεί ελεύθερα και καθαρά μόνον σε σχέση με αυτούς που δεν έχουν δύναμη. Η πραγματική ηθική δοκιμασία της ανθρωπότητας (η πιο ουσιαστική και τόσο βαθιά κρυμμένη ώστε να μην τη βλέπουμε) έγκειται στη σχέση του ανθρώπου με όσους είναι στο έλεός του: τα ζώα. Και εκεί ακριβώς έγκειται και η μεγαλύτερη αποτυχία του ανθρώπου. Είναι τόσο θεμελιώδης αυτή η αποτυχία, ώστε όλες οι υπόλοιπες αποτελούν απλώς τη φυσική της συνέπεια.

Κρίνω τους ανθρώπους πάντα με βάση το πώς συμπεριφέρονται σε όσους είναι πιο αδύναμοι από τους ίδιους. Κρίνω τον πλούσιο στο εστιατόριο από το πώς συμπεριφέρεται στους σερβιτόρους. Κρίνω τον διευθυντή του γραφείου από το πώς φέρεται στους υφισταμένους του. Μαθαίνεις πολλά για έναν άνθρωπο αν τον παρατηρείς από αυτή τη σκοπιά. Αλλά ακόμη και σ’ αυτή την περίπτωση, δεν έχεις ακριβή εικόνα. Ο σερβιτόρος που τον πρόσβαλε ο πελάτης μπορεί να φτύσει μέσα στη σούπα του. Οι υφιστάμενοι μπορεί να μην κάνουν καλά τη δουλειά τους κι έτσι να δημιουργούν προβλήματα στον προϊστάμενό τους σε σχέση με τον δικό του προϊστάμενο. Είναι αλήθεια ότι μαθαίνεις πολλά για κάποιον από το πώς φέρεται σε όσους έχουν λιγότερη δύναμη από τον ίδιο, αλλά μαθαίνεις περισσότερα από το πώς φέρεται σε όσους δεν έχουν καμία δύναμη απολύτως. Αυτούς που βρίσκονται σε απόλυτη αδυναμία. Και, όπως επισημαίνει και ο Κούντερα, τα πιο προφανή θύματα είναι τα ζώα.

Mark Rowlands, Ο Φιλόσοφος και ο Λύκος

μτφ. Ελένη Βαχλιώτη, Εκδόσεις του Εικοστού Πρώτου, 2008

Διαβάστε περισσότερα…

The Prague Sessions I

12 Νοέμβριος, 2018

Γιατί είμαι εδώ; Μετά από τέσσερα δισεκατομμύρια χρόνια τυφλής εξέλιξης χωρίς λογική, το σύμπαν δημιούργησε εμένα. Άξιζε τον κόπο; Πολύ αμφιβάλλω. Αλλά είμαι εδώ, έτσι κι αλλιώς, και λέω «Άντε και γα…!», όταν οι θεοί δεν μου δίνουν πια καμιά ελπίδα, όταν ο Κέρβερος που φυλάει την πύλη της κόλασης με έχει αρπάξει από το λαιμό και με έχει καρφώσει στο έδαφος. Δεν είναι οι πιο ευτυχισμένες στιγμές της ζωής μου. Είναι όμως οι καλύτερες γιατί είναι οι πιο σημαντικές. Και είναι σημαντικές από μόνες τους, όχι επειδή παίζουν κάποιον υποθετικό ρόλο που καθορίζει ποιος είμαι. Αν αξίζω να βρίσκομαι εδώ, αν αξίζει τον κόπο του σύμπαντος να με έχει δημιουργήσει, σε αυτές τις στιγμές το οφείλω.

Η ελπίδα είναι ένας πωλητής μεταχειρισμένων αυτοκινήτων, μόνο που πουλάει την ανθρώπινη ύπαρξη αντί για αυτοκίνητα. Είναι φιλική και βολική, όπως ο πωλητής. Και εξίσου αφερέγγυα. Το πιο σημαντικό πράγμα στη ζωή μας είναι αυτό που μένει από εμάς όταν δεν υπάρχει πλέον καμία ελπίδα. Στο τέλος, ο χρόνος μας τα παίρνει όλα. Όλα όσα αποκτήσαμε με το ταλέντο, την εργατικότητα και την τύχη μας. Μας παίρνει τη δύναμη, τις επιθυμίες, τους στόχους, τα σχέδια, την ευτυχία, ακόμα και την ελπίδα. Οτιδήποτε κι αν έχουμε, θα μας το πάρει ο χρόνος. Το μόνο που δεν θα μας πάρει είναι αυτό που είμαστε στις καλύτερές μας στιγμές.

Mark Rowlands, Ο Φιλόσοφος και ο Λύκος

μτφ. Ελένη Βαχλιώτη, Εκδόσεις του Εικοστού Πρώτου, 2008

Διαβάστε περισσότερα…

The Vienna Sessions III

1 Νοέμβριος, 2018

Ξαφνικά συνειδητοποίησαν ότι οι μεγάλοι είχαν από ώρα να τα φωνάξουν και είχε ήδη νυχτώσει. Σκέφτηκαν πως θα τα παρακολουθούσαν σιωπηλοί για να τους δώσουν ένα μάθημα, πως οι μεγάλοι ήταν αυτοί που τώρα έπαιζαν κρυφτό. Αλλά όχι. Μπαίνοντας στο σπίτι της, η Έμε είδε ότι οι φίλοι του πατέρα της έκλαιγαν και ότι η μητέρα της, καρφωμένη στην καρέκλα της, κοίταζε το κενό. Άκουγαν τις ειδήσεις στο ραδιόφωνο. Μια φωνή μιλούσε για μια εισβολή. Μιλούσε για νεκρούς, κι άλλους νεκρούς.

“Πόσες φορές συνέβη αυτό…” είπε η Έμε εκείνη τη μέρα, πριν από πέντε χρόνια. “Ξαφνικά, εμείς τα παιδιά καταλάβαμε πως δεν είμαστε και τόσο σημαντικά· πως υπήρχαν πράγματα σοβαρά κι ανεξιχνίαστα που δεν μπορούσαμε μήτε να τα μάθουμε μήτε να τα καταλάβουμε…”

Το μυθιστόρημα είναι το μυθιστόρημα των γονέων, σκέφτηκα τότε, σκέφτομαι και τώρα. Μεγαλώσαμε, αυτό πιστεύοντας: ότι το μυθιστόρημα είναι των γονέων. Τους κακολογούσαμε, αλλά στη σκιά τους βρίσκαμε ανακούφιση και καταφύγιο. Ενόσω οι μεγάλοι σκότωναν ή σκοτώνονταν, εμείς ζωγραφίζαμε σε μια γωνιά. Ενόσω η χώρα διαλυόταν, εμείς μαθαίναμε να μιλάμε, να περπατάμε, να κάνουμε με τις χαρτοπετσέτες βαρκούλες κι αεροπλανάκια. Ενόσω το μυθιστόρημα συνέβαινε, εμείς παίζαμε κρυφτό, παίζαμε εξαφάνιση.

Alejandro Zambra, Τρόποι Να Γυρίζεις Σπίτι

μτφ. Αχιλλέας Κυριακίδης, εκδ. Ίκαρος, 2016

Διαβάστε περισσότερα…

The Beirut Sessions III

18 Σεπτεμβρίου, 2018

There was a great slaughter of

rocks of spring leaves

of creeks

the stars showed fully

the last king of the Mountain

gave battle and got killed.

We lay on the grass

covered dried blood with our

bodies

green blady swayed between

our teeth.

~Etel Adnan, The Spring Flowers Own & The Manifestations Of The Voyage

Διαβάστε περισσότερα…

The Beirut Sessions II

18 Σεπτεμβρίου, 2018

Κανένας Λιβανέζος δεν ξέρει τι σημαίνει να είναι κανείς Λιβανέζος. Μεσανατολίτης είσαι, Ασιάτης είσαι, Ευρωπαίος είσαι, ιδέα δεν έχεις τι είσαι όταν είσαι Λιβανέζος. Ο Λίβανος είναι μια χώρα που βρίσκεται σε κατάσταση μόνιμης κρίσης ταυτότητας. Εξού και οι πολλοί εμφύλιοι πόλεμοι από τότε που οι πρώτοι Γάλλοι ιεραπόστολοι εγκαταστάθηκαν στην περιοχή το 1736 για να χαράξουν το λόγο του αληθινού Θεού στους μουσουλμάνους, που ήταν αναγκαίο να αρχίσουν να σκέφτονται χριστιανικά, προκειμένου να μπορέσουν να συνεργαστούν με τους καπιταλιστές που κουβαλούσαν στις αποσκευές τους οι ιεραπόστολοι.

Βασίλης Ραφαηλίδης, Οι Λαοί Της Μέσης Ανατολής,

Εκδόσεις του Εικοστού Πρώτου, 1998

Διαβάστε περισσότερα…

The Beirut Sessions I

18 Σεπτεμβρίου, 2018

 

Βηρυτός μια πόλη σε διαρκή πόλεμο. Η Βηρυτός πριν από τον επόμενο πόλεμο. Βηρυτός η νοσταλγία. Βηρυτός η περηφάνια. Η ιστορία. Η αποικία. Η σκουριά. Βηρυτός το μεγάλο πείραμα. Η γλυκιά παρακμή. Το λιβανέζικο φαγητό. Αμόκ. Ο λιβανέζικος κινηματογράφος. Βηρυτός η ραθυμία, Βηρυτός το χάος. Το ξεπέρασμα των ορίων σου. Το λιβανέζικο βλέμμα. Η φιλοξενία. Η αλληλεγγύη. Η θυσία. Οι δυτικοί αποικιοκράτες. Η θρησκεία. Βηρυτός η πανέμορφη, η άσχημη. Η απαίσια, η υπέροχη. Η ουτοπική δυστοπία. Τα στερεότυπα. Οι αντιθέσεις. Βηρυτός η επικίνδυνα ασφαλής, η ασφαλώς επικίνδυνη. Βηρυτός οι αραβικές νύχτες, οι υγρές μέρες κάτω από τον καυτό ήλιο. Βηρυτός τα παιδιά που ζητιανεύουν. Τα παιδιά που γυαλίζουν παπούτσια. Τα παιδιά που ψάχνουν στα σκουπίδια. Τα παιδιά που παίζουν πόλεμο στα ερείπια του αληθινού πολέμου. Οι τρύπες στους τοίχους από σφαίρες και οβίδες. Βηρυτός τα προσφυγάκια από τη Συρία, τα απλωμένα χέρια, η ελεημοσύνη. Τα παιδιά που κάνουν μπάνιο σε βρώμικη θάλασσα, σκοτώνονται στα βράχια, τα παιδιά που δεν έχουν τίποτα να χάσουν. Βηρυτός οι χίψτερς που στις 12.30 απλώνουν τα χαλάκια τους στο πεζοδρόμιο και προσεύχονται αλλαχού ακμπάρ. Ο εγγονός του μουεζίνη που ομολογεί πίστη σε πρόστυχα κρεβάτια. Βηρυτός οι σουνίτες, οι σιίτες, οι αλαουίτες, οι χριστιανοί, οι άγγελοι και οι προφήτες, Βηρυτός το κέντρο του κόσμου. Βηρυτός τα στρατόπεδα των Παλαιστινίων προσφύγων (δέκα λεπτά άντεξα, ήθελα να τους φιλήσω τα χέρια, τα πόδια, βγαίνοντας έκλαιγα με λυγμούς). Το άλλο βράδυ νευρικός κλονισμός, οι εικόνες της σφαγής. Παλαιστίνιοι οι μάρτυρες, οι μαχητές. Βηρυτός οι πλούσιοι που χρειάζονται τους φτωχούς για να παραμείνουν πλούσιοι. Βηρυτός η κοινωνία του θεάματος, μια καρτ ποστάλ των σίξτις με τον Γκενσμπούργκ, χαμπίμπι ναργιλές χαρμάνι, αραβικός καφές, ένας κόκκος σκόνης πάνω απ’ τα ερείπια του πολέμου.

Βηρυτός, εκεί που με φιλοξένησαν, μου έδωσαν φαγητό, εκεί που έπλυναν τα ρούχα μου.

Η Βηρυτός όταν νυχτώνει.

Η Βηρυτός όταν νυχτώνει.

Η Βηρυτός όταν νυχτώνει.

(Να θυμηθώ να μην ξεχάσω)

Διαβάστε περισσότερα…

The Düsseldorf Sessions IV

6 Ιουλίου, 2018

Αν λέγαμε πως ένιωθε τύψεις, θα’ ταν σαν να του αποδίδαμε ηθικούς φραγμούς σαν συνοριογραμμές στο χάρτη μιας χώρας που δεν υπάρχει πια. Αυτό, πάντως, σκεφτόταν ο ίδιος. Καλύτερα ν’ αρνείσαι την ύπαρξη της αντικειμενικής ηθικής, παρά να ζεις στη σκιά της. Καλύτερα να πείσεις τον εαυτό σου πως ο κόσμος του σωστού και του λάθους δεν είναι ο κόσμος στον οποίο ανήκεις. Στον καθρέφτη του μπάνιου αντίκρισε το πρόσωπο ενός άνδρα που ο δεκαεπτάχρονος εαυτός του θα περιφρονούσε με τη ματαιοδοξία κάποιου που ούτε καν υποπτεύεται πόσους τρόπους έχει η ζωή για να τον τσακίσει..

Anthony Marra, Ο Τσάρος της Αγάπης και της Τέκνο

μτφ. Αχιλλέας Κυριακίδης, εκδ. Ίκαρος, 2016

Διαβάστε περισσότερα…