Skip to content

Η ελευθερία είναι θεραπευτική

16 Μαρτίου, 2010

                        

Στα πλαίσια του 12ου Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ Θεσσαλονίκης προβλήθηκε χθες η ταινία «Λέρος: Η ελευθερία είναι θεραπευτική» του Ανδρέα Λουκάκου, γυρισμένη το 2003 στα πλαίσια της πτυχιακής του εργασίας. Το ντοκιμαντέρ αποτελεί ένα χρονικό του μαρτυρικού Κρατικού Θεραπευτηρίου Λέρου και παρουσιάζει με ωμό ρεαλισμό όλα όσα συνέβαιναν για δεκαετίες πίσω από τα κάγκελα, αλλά και τις σχέσεις των ασθενών με τους κατοίκους του νησιού.

               

Για όσους δεν το θυμούνται, το «διαβόητο» ψυχιατρείο έκλεισε περίπου στα μέσα της προηγούμενης δεκαετίας, έπειτα από ένα ρεπορτάζ βρετανικού καναλιού. Σε μια εποχή κατά την οποία οι δομές ψυχικής υγείας στην Ελλάδα απαξιώνονται μέρα με τη μέρα και κλείνουν διαδοχικά (με το τρομερό ενδεχόμενο να επιστρέψουμε ξανά σε όσα ντροπιαστικά θέλουμε να ξεχάσουμε για πάντα), το συγκεκριμένο ντοκιμαντέρ μας υπενθυμίζει ότι η κόλαση είναι μόνο ένα βήμα μακριά.

            

Όποιος ενδιαφέρεται, μπορεί να βρει ολόκληρη την ταινία εδώ.

Και μια καλή ευκαιρία να θυμηθούμε τι γίνεται με την ψυχική υγεία στην Ελλάδα εδώ.

                        

(αφιερωμένο στον psi-action που δεν σταματάει να δίνει μάχες…)

14 Σχόλια leave one →
  1. 16 Μαρτίου, 2010 6:06 μμ

    Poly endiaferon kai lepto 8ema! 8a dw kai thn tainia!

  2. 16 Μαρτίου, 2010 7:41 μμ

    Μι φίλη μου έκανε 2-3 μήνες αγροτικό στη Λέρο πρόσφατα και μου διηγήθηκε διάφορα, όχι ιδιαίτερα κολακευτικά.

    Για το ντοκιμαντέρ, δες κι εδώ.

  3. 16 Μαρτίου, 2010 11:06 μμ

    @Φωτεινή για ‘μένα η ταινία αξίζει περισσότερο λόγω ιστορικής συγκυρίας (όλα είναι πάλι αβέβαια στο χώρο της ψτχικής υγείας) και την προτείνω για «κατέβασμα» γιατί προφανώς δεν θα προβληθεί ξανά οπουδήποτε αλλού.
    Χαιρετισμούς!

  4. 16 Μαρτίου, 2010 11:11 μμ

    @χεντ όλα τα ξετρυπώνεις, δε σου ξεφεύγει τίποτα!
    Στη Λέρο έχω μείνει 5 χρόνια, μάλιστα τα δύσκολα χρόνια του ψυχιατρείου στα μέσα της δεκαετίας του ’80. Κάποια στιγμή θα σας τα πω…Το «κολακευτικά» είναι σχετικό, αφού τα πράγματα από κοντά δεν είναι πάντα όπως παρουσιάζονται.

    (Την εμπειρία της Λέρου έχουν κι άλλοι εκλεκτοί καλεσμένοι του ταπεινού μου σπιτιού και ίσως μας πουν τη γνώμη τους…)

  5. Post.Scriptum.Inter-Action. permalink
    17 Μαρτίου, 2010 7:27 μμ

    Σε ευχαριστώ αγαπητέ silent για την αφιέρωση, η οποία έρχεται σε μια τόσο απογοητευτική περίοδο που δεν ξέρω τι να (πρωτο)πω.

    Η ταινία του Α. Λουκάκου είναι πραγματικά μια από αυτές που αξίζει να παρακολουθήσει όποιος θέλει να αποκτήσει μια ιδέα για το τι έγινε σε αυτό το νησί ή καλύτερα στη σκοτεινή πλευρά αυτού του νησιού. Για όσους αντέχουν, προτείνω τη συγκλονιστική ταινία «Οι Αζήτητοι» του Κωστή Ζώη (1982).

    Μια μικρή διόρθωση. Το ψυχιατρείο της Λέρου (και το ΠΙΚΠΑ της Λέρου που λίγο έχει ακουστεί) δεν έκλεισαν ποτέ. Μετά τη δημοσιοποίηση των σκηνών από την τραγική καθημερινή «ζωή» των εγκλείστων σε αυτό και την παρέμβαση της Ε.Ε. (στα μέσα της δεκαετίας του ’80) σταμάτησαν οι εισαγωγές, αλλά δεν έκλεισε. Βέβαια, συρρικνώνεται εδώ και χρόνια αφού δεν ανανεώνεται ο πληθυσμός. Επίσης, δέκα χρόνια αργότερα και μετά τις παρεμβάσεις που έγιναν σε αυτό εγκαταλείφθηκαν τα τεράστια (και ετοιμόρροπα) στρατιωτικά κτίρια που στέγαζαν τους ασθενείς. Θυμίζω ότι τα κτίρια αυτά έχουν μεγάλη ιστορία (ιταλική βάση, σχολές για άπορα παιδιά, εξόριστοι, ψυχικά ασθενείς). Επίσης, καλό είναι να γνωρίζουμε ότι το ψυχιατρείο δεν στέγασε μόνο τους ψυχικά ασθενείς που περίσσευαν από τα υπόλοιπα άθλια ψυχιατρεία της χώρας μας, αλλά και άλλες «κατηγορίες αζήτητων» ατόμων.

    Όμως, το ψυχιατρείο της Λέρου εκτός από σύμβολο ακραίου ιδρυματικού εγκλεισμού και κοινωνικού αποκλεισμού αποτέλεσε, στις αρχές της δεκαετίας του ’90, και το σύμβολο μιας προσπάθειας για τη μεταρρύθμιση του ασύλου. Δεκάδες άνθρωποι (ξένοι, έλληνες, επαγγελματίες υγείας, φοιτητές…) βρέθηκαν εκεί και έδωσαν μια πνοή ζωής σε ένα απόκοσμο τοπίο.

    Έτσι, η προσπάθεια για την ψυχιατρική μεταρρύθμιση επεκτάθηκε και στην υπόλοιπη χώρα με σκοπό τη στροφή από την ιδρυματική περίθαλψη στην κοινοτική φροντίδα. Αξίζει να γίνει γνωστό ότι ΑΚΟΜΑ ΚΑΙ ΣΗΜΕΡΑ λειτουργούν στη χώρα μας ιδρύματα που θα μπορούσαν να αποτελούν τμήματα της Λέρου. Ποτέ δεν κατάλαβα γιατί ΚΑΝΕΙΣ δεν ασχολείται πλέον με αυτά.

    Την τελευταία δεκαετία κυριάρχησε ο ελληνικός τρόπος διαχείρισης των προβλημάτων και των χρημάτων. Κάποιοι «επαγγελματίες» μυρίστηκαν χρήμα (εοκικό) και έσπευσαν να βοηθήσουν, κάποιοι πολιτικοί άρχισαν να κάνουν δώρο κοινοτικές δομές αποασυλοποίησης σε δικούς τους ανθρώπους, κάποιοι από τους «παλιούς» αποφάσισαν να επαναπαυτούν, να κατασκευάσουν την ιστορία προς όφελός τους και να αναδειχθούν ως «πατέρες της μεταρρύθμισης» για να βρουν την αναγνώριση της επιστημονικής κοινότητας και να υποκλίνονται μπροστά τους οι σημερινοί φοιτητές και φοιτήτριες.

    Αφού δεν σεβάστηκαν οι ίδιοι τις προσπάθειές τους και τελικά φαγώθηκαν (και συνεχίζουν να τρώγονται) μεταξύ τους, φτάσαμε στο σημείο που το καταστροφικό για τη μεταρρύθμιση τρίο Αβραμόπουλος-Κωνσταντόπουλος-Τροχάνη (πριν από τρία-τέσσερα χρόνια) με τη δικαιολογία ότι «όλοι κλέφτες και απατεώνες είναι» άρχισαν την υποχρηματοδότηση της ψυχικής υγείας, την οποία συνεχίζει η Ξενογιαννακοπούλου-Γεννηματά μέχρι τις μέρες μας.

    Την περασμένη χρονιά φτάσαμε στο σημείο να ξανα-ασχοληθεί με εμάς το bbc http://news.bbc.co.uk/2/hi/europe/8124976.stm και να γίνει μια νέα παρέμβαση από την Ε.Ε. Η Ελλάδα υποχρεώθηκε να υπογράψει νέα συμφωνία ότι θα συνεχίσει την ψυχιατρική μεταρρύθμιση. Η συμφωνία δεν τηρήθηκε ούτε από τη ΝΔ ούτε από το ΠΑΣΟΚ και τώρα μιλάμε για κλείσιμο των μονάδων και πιθανή επιστροφή στα ιδρύματα.

    Αυτό το «μικρό» σχόλιο ελπίζω να συμπληρώνει την εικόνα για όσους περάσουν από αυτό το ποστ. Βέβαια, είναι μόνο ένα σχόλιο και δεν είναι δυνατόν να μπω σε λεπτομέρειες (το λέω για να προλάβω αντιδράσεις). Εδώ είμαστε για όποιον θέλει να συνεχίσουμε το διάλογο.

    Τώρα, το «μάχες» το βρίσκω λίγο υπερβολικό και επειδή πολλοί το παίζουν «βετεράνοι» σε αυτό το θέμα ας το αφήσουμε καλύτερα.

    ΥΓ. σάιλεντ σόρυ για το μακρύ σχόλιο, αλλά σκάλισες πληγές (και το ξέρεις).

    να είσαι καλά.

  6. 18 Μαρτίου, 2010 11:06 πμ

    @psi καταρχάς μακριά από ‘μας οι βετεράνοι κι ελπίζω μια μέρα να τιμωρηθούν όπως πρέπει όλοι αυτοί οι λεχρίτες-αναφέρεις στο κείμενο σου ο ίδιος μερικά κακοποιά στοιχεία, δεν είναι φυσικά τα μόνα, όπως γνωρίζεις, μέσα στην κοπριά μαζεύτηκαν πολλά ακόμα παράσιτα, που πολλαπλασιάστηκαν ταχέως γιατί ως γνωστόν πολλά ασπόνδυλα πολλαπλασιάζονται δια της μίτωσης-αλλά εσύ είσαι καλός άνθρωπος και δεν τα λες 🙂

    Το «έκλεισε» είναι όντως σχήμα λόγου (πολλοί ασθενείς μεταφέρθηκαν σε άλλες πόλεις, πολλοί όμως δεν μπορούσαν να μετακινηθούν κι έτσι-αν δεν κάνω λάθος-το ψυχιατρείο θα παραμείνει ανοιχτό όσο θα παραμένουν και οι τελευταίοι του κάτοικοι-εκτός αν…)

    Το πιο φριχτό από όλα (χωρίς να παραναγνωρίζουμε πόσο κακοποιητικό ήταν το περιβάλλον για τους ίδιους τους ψυχικά ασθενείς) ήταν οι άλλες κατηγορίες “αζήτητων” που λες. Και όχι πως με την ψυχιατρική μεταρρύθμιση τερματίστηκε το φαινόμενο (ο μισός περίπου πληθυσμός των ψυχιατρείων πανελλαδικά είναι ακόμα αυτοί οι «αζήτητοι»), αλλά το θέμα είναι πιο μεγάλο από όσο μπορώ εγώ να διαχειριστώ.

    Για το φρέσκο χρήμα και τα γουρούνια που έσπευσαν να κυλιστούν λαίμαργα στη λάσπη τα λες καλύτερα εσύ, αν όμως τελικά φτάσει η μέρα που θα πρέπει να επιστρέψουμε στα άσυλα ανιάτων, πίστεψε με, οι συγκεντρώσεις διαμαρτυρίες θα τους φαίνονται σαν μακρινό παιχνιδάκι-η κοπριά θα φτάσει πια μέσα στο σπίτι τους…

    (δεν ήταν πρόθεση μου να ξύσω πληγές πάντως και είμαι ειλικρινής σε αυτό)

    καλημέρα!

  7. 18 Μαρτίου, 2010 5:28 μμ

    Silent όπως σού λέω και «παρακατω» είχα κάτι μέρες να σ’ επισκεφτώ και έχασα συνέχειες… 😦

    τούτο δω όμως το ποστ έχει αυξημένες απαιτήσεις και θα επανέλθω (διότι όπως ξέρεις κι εσύ και ο psi-a το θέμα με θυμώνει εκθύμως)

    (πάντως, από μια πρώτη προσπάθεια, το «μεγάλο» βίντεο δεν τα κατάφερα να το ανοίξω – κατι δεν κάνω καλά…)

    εν πάση περιπτώσει θα δω αυτό που ανέβασες εσύ – προσπάθησα τώρα και μού ανέβασε τον πονοκέφαλο … θα ξανάρθω

    (για τον psi-a εγώ πιστεύω πως καλά τα λες 🙂 )

    btw ευχαριστώ και για τόν κ. τυρόπιττα νωρίτερα… 😆
    (ε να’χουμε αφορμή να γελάμε και λίγο με τα χάλια «μας»)

  8. 18 Μαρτίου, 2010 7:56 μμ

    και μια και επανήλθα,

    να πω και στον Head ότι ήταν εξαιρετικό το λινκ που έδωσε (εγώ «γράφτηκα» κιόλας head εκεί, ενώ δεν τα’χω καταφέρει (ούτε στο δικό σου ούτε τού psi-a) ακόμα…)

    άντε μού κάνατε την καρδιά περβόλι (πάλι) κύριοι – ένα ποτό (επειγόντως) από πού θα το πάρω; 😦 🙂

    άντε, φιλιά 😀

  9. Post.Scriptum.Inter-Action. permalink
    18 Μαρτίου, 2010 8:27 μμ

    silent, το ξέρω ότι δεν είχες πρόθεση να ξύσεις πληγές 🙂

    χάρη, δοκίμασε και εδώ (για το video):

    http://tvxs.gr/webtv/%CE%BD%CF%84%CE%BF%CE%BA%CE%B9%CE%BC%CE%B1%CE%BD%CF%84%CE%B5%CF%81/%CE%BB%CE%AD%CF%81%CE%BF%CF%82-%CE%B7-%CE%B5%CE%BB%CE%B5%CF%85%CE%B8%CE%B5%CF%81%CE%AF%CE%B1-%CE%B5%CE%AF%CE%BD%CE%B1%CE%B9-%CE%B8%CE%B5%CF%81%CE%B1%CF%80%CE%B5%CF%85%CF%84%CE%B9%CE%BA%CE%AE

  10. 18 Μαρτίου, 2010 9:47 μμ

    @χάρη ξέρεις καλά από που θα το πάρεις το ποτό νομίζω!

    @πσι τι να σου πω, που στα ‘πα όλα από πάνω. Πάω τώρα απ’ τις κυρίας για αφιερώσεις…

  11. chara permalink
    19 Μαρτίου, 2010 3:46 πμ

    O logikos trelenetai ekei pera…
    Azititoi anthrwpoi loipon? To epomeno vima poio epilegw na mi mathw oio einai. Den to ixera to thema se vathos. Efharistw gia tin enimerwsi giati opws eipate aftes oi eikones den provallontai pouthna allou (einai pou de settaroun tis eidiseis tou star).
    Silent an kai polles oi hares sto…spitiko sou, distihws to klima kathe allo para epireazetai. Eimai sigouri oti psahneis hares ekei exw. Eimai sigouri ki oti de vriskeis. Rixe allo enan Asimo bas ki anevoume (stin taratsa kai meta xereis…). Kalinihta…

  12. 19 Μαρτίου, 2010 10:45 πμ

    @χαρά ρίχνω λοιπόν ένα τσιφτετέλι του νικόλα, αν είναι να ευθημήσουμε δηλαδής:

    Όσο για τις ταράτσες, σε συνδυασμό και με το άσμα, μου ήρθε σούπερ ιδέα: να ανέβουμε όλοι στις ταράτσες και από εκεί ψηλά να κάψουμε ομαδικά ένσημα, συμβόλαια, νόμους και καταστατικά. Και ο καπνός να φτάσει εκεί που πρέπει και να πνίξει όσους μας πνίγουν!!!

  13. chara permalink
    19 Μαρτίου, 2010 8:42 μμ

    NAI AMEEEEE! Egw tha ferw gia prosanama eleghous (aniparktis) proodou, ptihia (hwris antikrisma), vivliaria (halasmenis) igias kai to pistopiitiko gennisews mou (etsi gia na kanw ti sindesi me to allo sou post). Mono ase me na kratisw tin karta aperioristwn diadromwn. Ehei mines pou ehei lixei alla afto to «aperioristwn» kollimeno dipla sto «diadromwn» mou dinei mia kapoia aisthisi eleutherias.
    Rih’ta Nikola!!! Pethimisa ena nargile re paidia… (ntaxei…ohi ton piragmeno tou Nikola! De tha kanoume kai to blog teke!) Eiha ena filo apo tin Alexandria pou eftiahne ton kalitero. Me rodonero kai kati mistiria karvounakia. Allo pragma itan! Twra den ton vlepw pia. Den tou vgazoun prassini karta gia na rthei na doulepsei. Kostizei… Tis prasines kartes kai ta diavatiria ta rixame stin pira? prwta prwta…

  14. 19 Μαρτίου, 2010 10:35 μμ

    @χαρά καταρχάς στο σπίτι μου έχουμε μέχρι σήμερα κάνει όλες τις υπόλοιπες καταχρήσεις: ρακές, ουίσκυ, κοκτέηλς, όλα. Μόνο ναργιλές δεν είχαμε και ευχαριστούμε, μέχρι εδώ μύρισε!

    Τώρα για τα παλιόχαρτα, σκεφτόμουν σήμερα ότι σκιζόμαστε τόσα χρόνια να τα αποκτήσουμε για να φτάσουμε στα 30-35 μέχρι να καταλάβουμε πόσο άχρηστα είναι. Στην πυρά λοιπόν. Και οι πρόοδοι, και τα πτυχία, και τα μεταπτυχία, και ούτε τα απεριορίστων διαδρομών θα κρατήσουμε. Μετά την εξέγερση δεν θα υπάρχουν μέσα μεταφοράς!!

    Άντε, άντε και μου μπαίνουν μυστήριες ιδέες βραδυάτικα…

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: